Welk Stofwisselingstype bent u?
Door Udo Pollmer

Gemuese© travelbook / www.fotolia.de

Wie broodjes of pasta nodig heeft, die raakt eerder gefrustreerd van de koolhydraatarme Low-Carb voeding. Er zijn echter wel degelijk personen, die met het dieet succes behalen. Onze columnist Udo Pollmer meent: Dat ligt aan de stofwisseling – en pleit voor beter nakijken.

Het magazin “Stern” heeft moedig een “dieet-leugen” aan de kaak gesteld: Het waarschuwt voor “Low-Carb”- dus een voeding, die koolhydraten door vet en eiwit vervangt. Want, aldus het magazin: De idee, af te nemen “zonder het knagende hongergevoel” zou eenvoudig “te mooi, om waar te zijn”. Voor volkoren, rauwkost en joggen bestaan er...

...nu eenmaal geen alternatieven. Echter Dit advies wordt echter, zoals veel afneem-willigen moesten ervaren, meestal niet met succes bekroond.

Ondertussen hebben meerdere onderzoeksgroepen het effect van Low-Carb op het lichaamsgewicht onderzocht. Bij de jongste meta-analyses vonden de statistici echter niets tastbaars. Daarbij ontbreekt het niet aan geloofwaardige berichten, dat men door meer vet en eiwit en minder brood, pasta of aardappelen tien of meer kilo verloor en men met deze kost prima uit de voeten kon. Zijn dat allemaal hersenspinsels? Waarschijnlijk niet, want zou deze voeding met rijkelijk dierlijke kost, en zeker met vet en boter toegepast worden, dan bleef het gewicht meestal laag. De succesvollen zijn in de regel juist geen calorieëntellers of rauwkostfreaks.

Is Low-Carb dus het langgezochte geheim achter de slanke lijn? Nee, want er zijn ook tegenovergestelde resultaten – die natuurlijk minder vaak prijsgegeven worden dan de successen. Low-Carb kan van geval tot geval ook dik maken. Daar koolhydraten de vorming van serotonine in de hersenen stimuleren, maakt het afzien daarop niet zeldzaam met een depressie gepaard. Zoals er personen zijn, die door Low-Carb 20 kilo of meer afgenomen hebben, zijn er ook mensen die hiermee op dezelfde wijze dikker werden. Wie na een dergelijke ervaring besluit om het dan maar eens met het tegenovergestelde te proberen, dus met High-Carb met rijkelijk pasta en broodjes in plaats van worst en kaas, beleefde zo menigmaal een heftige gewichtsafname.

Elk mens eet anders. De mensheid heeft va Poolcirkel tot in de tropen alle regionen bevolkt, ze leeft op eilanden, in savannen, wouden, woestijnen en gebergten en voedt zich met die producten, die daar en alleen daar gedijen. Vele generaties leefden als Nomaden, of als jagers en verzamelaars en weer anderen als akkerbouwers. Elk van deze voedingswijzen verlangt speciale metabolische aanpassingen.

Personen met de stofwisseling van herdersvolken nemen met Low-Carb af, in ieder geval wanneer ze zich voorheen tegen hun wil eerder vetarm en koolhydraatrijk gevoed hadden. Van ballaststoffenrijke zetmeelvoeding worden ze ziek. Van groenten krijgen ze hoofdpijn en migraine. Bij een typisch jager-en-verzamelaars-aanleg zijn dierlijke producten en groenten optimaal. Wie al aan de akkerbouw aangepast is, kan met zetmeel goed uit de voeten. Wie brood “nodig” heeft, die profiteert meestal ook daarvan.


Ontgiftigingsenzymen spelen sleutelrollen

De biochemie van deze stofwisselingsverschillen is in hun beginsel doorgaans bekend. Een sleutelrol spelen ontgiftings-enzymen, die secundaire plantenstoffen onschadelijk maken. Ontbreken die, dan is dierlijke kost van voordeel. Voor pasta, brood of aardappelen zijn er weer rijkelijk zetmeel afbrekende enzymen alsook een preabsorptieve insulinereflex noodzakelijk, die een op hol slaande bloedsuikerspiegel verhindert. 

Zonder differentiëring naar stofwisselingstypen, die vaak aan de heersende voedselvoorkeuren herkenbaar zijn, gaan vele studies de mist in. Daaruit komen ook de teleurstellende resultaten voort van de bij aanvang genoemde meta-analyse: De hoogst variabele effecten van een voedingswijze lossen zich in het statistische gemiddelden op. Wie meerdere kinderen heeft, kent dit maar al te goed: De ene verzadigt zich met een vleesschotel, de andere eet vooral fruit en melkproducten en de derde wil brood, aardappelen en boter. Anders word er gehuild.

Wie brood of pasta nodig heeft, die brengt Low-Carb eerder verdriet. Maar wie de worst ook zonder brood smaakt, die gedijt met kaasfondue, roerei met spek en roomharing gewoonlijk beter. Maar veel mensen zijn noch met Low-Carb noch met High-Carb goed verzorgt, maar met een voeding, die voor hem – en alleen voor hem – heilzaam is, Eet smakelijk!

 

Literatuur:

Scheuplein I: Low-Carb: Die Diäten-Lüge. Stern.de Abgerufen am 20. April 2017

Snorgaard O et al: Systematic review and meta-analysis of dietary carbohydrate restriction in patients with type 2 diabetes. BMJ Open Diabetes Research and Care 2017; 5: e000354

Harcombe Z, Noakes T: The universities of Stellenbosch/Cape Town low-carbohydrate diet review: mistake or mischief? South African Medical Journal 2016; 106: 1179-1182

Sackner-Bernstein J et al: Dietary intervention for overweight and obese adults: Comparison of low-carbohydrate and low-fat diets. A meta-analysis. PLoS One 2015: 20: e0139817

Eagle K: Toxicological effects of red wine, orange juice, and other dietary SULT1A inhibitors via excess catecholamines. Food & Chemical Toxicology 2012; 50: 2243-2249

Zeevi D et al: Personalized nutrition by prediction of glycemic responses. Cell 2015; 163: 1079-1094

Pfuhl A: Krank durch gesunde Ernährung. EU.L.E.n-Spiegel 2015; H.2-3. S.40-47

Lampe JW: Interindividual differences in response to plant-based diets: implications for cancer risk. American Journal of Clinical Nutrition 2009; 89: 1553S-1557S

Ahrén B, Holst JJ: The cephalic insulin response to meal ingestion in humans is dependent on both cholinergic and noncholinergic mechanisms and is important for postprandial glycemia. Diabetes 2001; 50: 1030-1038

Pollmer U: Stresshormone: Warum Orangensaft gefährlich sein kann. Deutschlandradio, Mahlzeit vom 15.01.2016 http://www.deutschlandradiokultur.de/stresshormone-warum-orangensaft-gefaehrlich-sein-kann.993.de.html?dram:article_id=342540